Sorular ve Yanıtlar

Sözlük ve canlı derlem verisini birlikte açıklayan bilgi alanı

Toplam soru
96
Maddebaşı
45
Anlam / tanım
51
Yeni madde sorusu
41
İncelenen madde
61
Bu sayfa nasıl hazırlanır?

Sözlük özelliklerinin birlikte okunması

Maddebaşı, anlam, tanım, gönderme, köken, çekimli biçim, bağlam, alan ve tür yayılımı, eş kullanım, değerlik, hibrit sözcük ağı ve yaşam eğrisi birlikte değerlendirilir. Yeni eklenen sözcükler de yayımlanmış tanımlanabilirlik kanıtlarıyla bu kapsama girer.

Canlı kanıt, denetimli açıklama

Soru ve açıklayıcı yanıt editoryal olarak yayımlanır; geçiş sayısı ve derlem büyüklüğü sayfa açıldığında ClickHouse üzerinden yeniden okunur. Bağlamlar kamuya açık kalite süzgecinden geçen örneklerle sınırlıdır. Sayılar dil bilgisel kural değil, derlemde gözlenen eğilimdir.

Tümü Maddebaşları Anlamlar / Tanımlar Yeni Eklenen Sözcükler

5 soru ve yanıt

Süzgeçleri temizle
Anlam / Tanım Anlam ayrımı
atmosfer

Toplumsal ortam anlamındaki “atmosfer”, havayı oluşturan gaz tabakası anlamından hangi kavramsal aktarım yoluyla türemiştir?

Bir yeri bütünüyle kuşatan fiziksel çevre düşüncesi, orada bulunanların duygu, beklenti ve ilişkilerini etkileyen genel ortam niteliğine aktarılmıştır.

İncelenen GTS tanımı
Bir yerde bulunanların duygu, davranış ve beklentilerini etkileyen; ilişkilerin sıcak, gergin, yaratıcı veya resmî gibi algılanmasını sağlayan genel ortam özelliği.
Fiziksel anlam bir gök cismini saran gaz katmanını anlatır. Mecaz kullanımda ölçülen gazlar değil, bir okulun, iş yerinin veya toplantının kişilerce hissedilen genel niteliği vardır. Sıcak, gergin, yaratıcı ya da resmî gibi sıfatlar bu ortamın davranış ve beklentiler üzerindeki etkisini belirtir. Kuşatma ve çevreleme şeması iki anlamı birbirine bağlar; gönderge fiziksel maddeden toplumsal ilişki düzenine geçtiği için yeni tanım ayrı verilir.
Canlı geçiş
54769
Milyon başına
38.8318
Tanıklı cümle
0
Belge yayılımı
0

Bağlam

Bu olumlu atmosfer altında yılın geride kalan 8 ayında 32 şirket başarılı şekilde halka arzlarını gerçekleştirdi.

İlgili sözlük aramaları

iklim hava ortam
Kapsam ve sınırlılık

Kapsam: Yanıt gaz katmanından duyumsanan toplumsal ortama uzanan mecazlaşmayı ve ayırıcı nitelikleri kapsar.

Sınırlılık: Bireyin geçici duygusu tek başına ortamın atmosferini belirlemez; kullanım ortak çevre algısına dayanmalıdır.

Sözlük maddesini aç Derlemde sorgula Yaşam eğrisini aç
Anlam / Tanım Anlam ayrımı GTS'ye yeni eklenen
optik iletişim

Optik iletişim tanımında fiberin yanında serbest uzayın da bulunması kavramın sınırını nasıl genişletir?

Kavramı belirleyen taşıma ortamının kablo olması değil, bilginin ışık sinyaline kodlanmasıdır; ışık uygun koşullarda atmosfer veya boşluk üzerinden de alıcıya ulaşabilir.

İncelenen GTS tanımı
Bilginin lazer veya ışık yayan başka bir kaynakla kodlanıp fiber ya da serbest uzay üzerinden alıcıya taşındığı yüksek hızlı haberleşme yöntemi.
Gündelik teknoloji anlatılarında bu terim çoğu kez fiber ağlarla özdeşleştirilir, çünkü kapalı ortam ışığı uzun mesafede düşük kayıpla taşır. Ancak lazer bağlantıları iki nokta arasında kablosuz biçimde de veri iletebilir. Tanım her iki ortamı anarak üst kavramı haberleşme yöntemi, ayırıcı özelliği ise ışığın bilgi taşıyıcısı olarak kullanılması biçiminde kurar. Böylece kavram ne yalnız kablo altyapısına ne de bütün elektromanyetik haberleşme yöntemlerine gereğinden fazla daraltılır veya genişletilir.
Canlı geçiş
75
Milyon başına
0.0532
Tanıklı cümle
103
Belge yayılımı
58
Tanımlanabilirlik: İncelendi ve onaylandı · 3 bağımsız çözümleme

Bağlam

Artırılmış gerçeklik gözlükleri, holografik ekranlar, optik iletişim sistemleri ve kuantum bilgi işleme alanları da bu mimariden yararlanabilir.

İlgili sözlük aramaları

fiber optik lazer bağlantısı veri iletimi
Kapsam ve sınırlılık

Kapsam: Açıklama teknik tanımda taşıyıcı sinyal ile fiziksel iletim ortamının birbirinden nasıl ayrıldığını kapsar.

Sınırlılık: Tanım dalga boyu, kodlama standardı veya aktarım hızını belirlemez; bunlar uygulama ve donanıma göre değişir.

Sözlük maddesini aç Derlemde sorgula Yaşam eğrisini aç
Anlam / Tanım Anlam ayrımı GTS'ye yeni eklenen
ozon deliği

Ozon deliği tanımındaki “delik” sözü neden atmosferde bütünüyle boş bir alan bulunduğu biçiminde anlaşılmamalıdır?

Çünkü kavram gazın tamamen yok olduğu bir boşluğu değil, stratosferdeki koruyucu katmanın belirli bölgelerde ve dönemlerde olağan düzeyin çok altına inmesini anlatır.

İncelenen GTS tanımı
Stratosferdeki koruyucu gaz katmanının özellikle kutup bölgeleri üzerinde mevsimsel olarak çok inceldiği ve zararlı morötesi ışınların yeryüzüne daha fazla ulaşmasına yol açtığı geniş alan.
Gündelik dilde delik, katı bir yüzeyde açılmış boşluğu düşündürür. Atmosfer teriminde ise sınırları maddeyle çevrili fiziksel bir oyuk yoktur; ölçülen ozon miktarı geniş bir bölgede ileri derecede azalır. Bu azalma morötesi ışınımın daha büyük bölümünün alt katmanlara ulaşmasına yol açtığı için çevresel sonuç taşır. Tanım “çok incelme” ve “geniş alan” özelliklerini kullanarak mecazlaşmış adlandırmayı bilimsel süreçle ilişkilendirir ve yanlış boşluk yorumunu önler.
İncelenen kanıt geçişi
48
Milyon başına
0.034
Tanıklı cümle
0
Belge yayılımı
0
Tanımlanabilirlik: İncelendi ve onaylandı · 3 bağımsız çözümleme

Bağlam

Öyle ki, bugün bu zayıflama ozon deliği olarak adlandırılıyor.

İlgili sözlük aramaları

ozon yoğunluğu morötesi ışın atmosfer
Kapsam ve sınırlılık

Kapsam: Açıklama çevre bilimi terimindeki mecazlaşmış bileşen ile ölçülen atmosfer olgusu arasındaki farkı kapsar.

Sınırlılık: Tanım günlük ölçüm değerini veya deliğin belirli yıldaki büyüklüğünü vermez; bunlar gözlemsel verilerle güncellenir.

Sözlük maddesini aç Derlemde sorgula Yaşam eğrisini aç
Maddebaşı Alan ve tür yayılımı GTS'ye yeni eklenen
ozon deliği

Ozon deliği maddesinin çevre bilimi dışındaki haber ve eğitim metinlerinde de görünmesi alan etiketini zayıflatır mı?

Hayır; çevre bilimi etiketi kavramın uzmanlık merkezini belirtir, bilimsel bulgunun kamuya aktarılması sırasında haber ve eğitim türlerinde kullanılmasını doğal olarak dışlamaz.

Alan ve tür aynı sınıflandırma değildir. Kavramın atmosfer kimyası ve çevresel etkilerle ilgili olması uzmanlık alanını belirler; bir gazete yazısı, ders kitabı veya bilgilendirici metin ise bu kavramı farklı anlatım amacıyla kullanabilir. Canlı dağılım kartı hem konu alanını hem kaynak türünü sayısal olarak görünür kılar. Birden çok türde tanıklanma terimin sınırının belirsizleştiğini değil, uzmanlık bilgisinin genel dolaşıma girdiğini gösterebilir.
İncelenen kanıt geçişi
48
Milyon başına
0.034
Tanıklı cümle
0
Belge yayılımı
0
Tanımlanabilirlik: İncelendi ve onaylandı · 3 bağımsız çözümleme

Bağlam

Öyle ki, bugün bu zayıflama ozon deliği olarak adlandırılıyor.

İlgili sözlük aramaları

ozon tabakası morötesi ışın atmosfer
Kapsam ve sınırlılık

Kapsam: Açıklama uzmanlık alanı ile kaynak türü arasındaki ayrımı çevre bilimi terimi üzerinden ele alır.

Sınırlılık: Alan etiketleri belge sınıflandırmasına bağlıdır; tek bir yüksek oran kavramın bütün kullanım bağlamlarını açıklamaz.

Sözlük maddesini aç Derlemde sorgula Yaşam eğrisini aç
Anlam / Tanım Tanım GTS'ye yeni eklenen
mevsim normalleri

Mevsim normalleri tanımı neden hava tahmini değil, karşılaştırma aralığı üst kavramıyla kurulmuştur?

Çünkü kavram gelecekteki havayı öngörmez; aynı yer ve dönem için uzun yılların ölçümlerinden türetilen başvuru değerlerini adlandırır.

İncelenen GTS tanımı
Sıcaklık, yağış, rüzgâr ve benzeri hava değişkenlerinin aynı yer ile yılın aynı dönemi için uzun yıllar boyunca ölçülen değerlerinden hesaplanan karşılaştırma aralıkları.
Tahmin belirli bir gelecek zamanındaki atmosfer koşullarını modellemeye çalışır. Mevsim normalleri ise geçmişte düzenli biçimde ölçülmüş sıcaklık, yağış, rüzgâr ve benzeri değişkenleri aynı takvim dönemi için özetler. Güncel gözlem veya tahmin bu referansla karşılaştırılarak olağanın altında ya da üstünde yorumlanabilir. Tanımdaki “karşılaştırma aralıkları” sözü bu işlevi öne çıkarır ve kavramı tek bir ortalama sayıdan, kişisel hava beklentisinden ve günlük tahminden ayırır.
İncelenen kanıt geçişi
702
Milyon başına
0.4977
Tanıklı cümle
0
Belge yayılımı
0
Tanımlanabilirlik: İncelendi ve onaylandı · 3 bağımsız çözümleme

Bağlam

Sıcak hava dalgası boyunca 7 gün üst üste hava sıcaklığı 30 derecenin üzerine çıkarken, gece sıcaklıkları da mevsim normallerinin üzerinde seyretti.

İlgili sözlük aramaları

iklim ortalama hava tahmini
Kapsam ve sınırlılık

Kapsam: Açıklama meteorolojik referans değerlerinin uzun dönem ölçümlerinden kurulmasını ve tahminden farkını kapsar.

Sınırlılık: Hangi yılların ve istatistiklerin kullanılacağı kurumsal yönteme bağlıdır; sözlük tanımı hesaplama standardının bütün ayrıntılarını vermez.

Sözlük maddesini aç Derlemde sorgula Yaşam eğrisini aç